Artemis II: Tarixiy parvozning yakuniy bosqichi va Yerga qaytish hayajoni
Artemis II missiyasi astronavtlari Oy atrofidagi shonli parvozni muvaffaqiyatli yakunlab, ulkan hajmdagi ma’lumotlar va noyob tasvirlar bilan Yerga qaytmoqda. Hozirda ekipaj kapsulasi Tinch okeaniga, aniqrog‘i San-Diyego qirg‘oqlari yaqiniga qo‘nishga tayyorgarlik ko‘rmoqda. NASA rahbari o‘rinbosari Amit Kshatriyaning ta’kidlashicha, ekipaj eson-omon qaytib, shifokorlar nazoratiga olinmaguncha, missiyani to‘liq muvaffaqiyatli deb hisoblashga hali erta.
Issiqlik qalqoni — hayotiy sinov
2022-yilda o‘tkazilgan Artemis I sinovida Orion kapsulasining issiqlik qalqoni atmosferaga kirish chog‘ida kutilmagan darajada yemirilgan edi. Shu sababli, bugungi qo‘nish jarayonida qalqonning chidamliligi hayotiy ahamiyatga ega. Yer atmosferasiga kirish vaqtida kapsula taxminan 2760 daraja issiqlik ostida qoladi va astronavtlar tovush tezligidan 30 marta yuqori tezlikda harakatlanadi. NASA xavfni minimal darajaga tushirish uchun qaytish trayektoriyasini biroz o‘zgartirdi va qutqaruv tizimlarining ishonchliligiga urg‘u berdi.
Nazorat markazidagi hayajon
Astronavtlarning oilalari ushbu tarixiy jarayonni Xyustondagi parvozlarni boshqarish markazidan turib kuzatib borishmoqda. Astronavt Jeremi Xansenning rafiqasi Katrin Xansen ushbu haftani hayajon, cheksiz quvonch va biroz xavotir uyg‘unlashgan "hissiy poyga" deb atadi.
Tarixga muhrlangan ismlar
NASA ushbu Artemis II missiyasini Orion kapsulasining imkoniyatlarini amalda sinash uchun "sinov topshirig‘i" deb tavsifladi. Ushbu parvoz bilan:
Viktor Glover — Oy atrofida uchgan ilk qora tanli inson;
Kristina Kox — ilk ayol astronavt;
Jeremi Xansen — ilk kanadalik (AQSH fuqarosi bo‘lmagan) shaxs sifatida tarix sahifalaridan joy oldi.
Ekipaj parvoz davomida nafaqat Oy yuzasini batafsil o‘rgandi, balki koinotdagi quyosh tutilishi va meteoritlar to‘qnashuvi kabi noyob hodisalarga ham guvoh bo‘ldi.
Kelajak uchun poydevor
NASA vakili Lakiysha Xokins bu sinov parvozi ekanini va har bir soniyada ehtiyotkorlik lozimligini eslatdi. Kristina Koxning so‘zlariga ko‘ra, ularning har bir harakati va to‘plagan ma’lumotlari kelgusida Oyga qo‘nadigan ekipajlar uchun muhim qo‘llanma bo‘lib xizmat qiladi. Komandir Rid Uayzmen esa parvozning ma’naviy ahamiyatini shunday izohladi:
"Hamma bir lahzaga to‘xtab, koinot bag‘ridagi moviy sayyoramizning go‘zalligini his qilishini xohlayman."
