AQSh va Eron tinchlik taklifi bo'yicha kelisha olmagach, neft narxi keskin ko'tarildi.
Vashington tomonidan taklif etilgan tinchlik rejasining AQSh va Eron o‘rtasida kelishilmagani hamda Hormuz bo‘g‘ozidagi yuk tashuvlarining cheklangani oqibatida jahon bozorida neft narxi barreliga $3 ga oshdi. Bu holat global energiya ta’minotida tanqislik xavfini kuchaytirmoqda.
Bozordagi joriy ko‘rsatkichlar:
Brent markali xom neft fyucherslari 3,14% ($3,18) ga oshib, barreliga $104,47 ni tashkil etdi.
WTI (West Texas Intermediate) narxi esa 3,24% ($3,09) ga ko‘tarilib, barreliga $98,51 ga yetdi.
Diplomatik boshi berk ko‘cha Hormuz bo‘g‘ozi orqali neft tranzitini tiklash va 10 haftalik AQSh-Eron mojarosiga chek qo‘yish borasidagi umidlar yakshanba kuni puchga chiqdi. Prezident Donald Tramp Eronning tinchlik muzokaralariga oid javobini "mutlaqo qabul qilib bo‘lmas" deb rad etdi.
Endilikda bozor ishtirokchilarining diqqat-e’tibori Trampning chorshanba kuni Pekinga amalga oshiradigan tashrifiga qaratilgan. U yerda Xitoy rahbari Si Szinpin bilan Eron masalasi va mintaqaviy xavfsizlik mavzulari muhokama qilinishi kutilmoqda.
"Bozor endi Prezident Trampning Xitoyga safari natijalarini kutmoqda. Pekin o‘zining Eron ustidagi ta’siridan foydalanib, Hormuz bo‘g‘ozidagi blokadani bartaraf etishga va keng qamrovli tinchlikka erishishga ishontira olishi borasida umidlar bor", — deydi IG bozor tahlilchisi Toni Sykamore.
Energetika bozoridagi yo‘qotishlar Saudi Aramco bosh direktori Amin Nasserning ta’kidlashicha, so‘nggi ikki oy ichida dunyo bozorlari qariyb 1 milliard barrel neftni boy berdi. Uning so‘zlariga ko‘ra, neft oqimi tiklangan taqdirda ham, bozorda barqarorlik qaror topishi uchun uzoq vaqt talab etiladi.
Xavfsizlik choralari va yashirin tranzit Kpler tahliliy agentligi ma’lumotlariga ko‘ra, o‘tgan haftada yana ikki neft tankeri Eron hujumlaridan qochish maqsadida navigatsiya lokatorlarini (AIS) o‘chirib, Hormuz bo‘g‘ozini tark etgan. Ushbu "yashirin suzish" tendensiyasi Yaqin Sharqdagi eksport xavfsizligi qay darajada jiddiy ekanini ko‘rsatmoqda.
