AQSH prezidenti Donald Tramp oʻz yordamchilari bilan yopiq eshiklar ortidagi suhbatda Tehron AQSH harbiylarini nishonga olib, ularning oʻlimiga sabab boʻlmaguncha, Eron bilan erishilgan oʻt ochishni toʻxtatish kelishuvini bekor qilmasligini bildirgan. Bu haqda chorshanba kuni The Wall Street Journal (WSJ) nashri amerikalik rasmiy shaxslarga tayanib xabar berdi.
Hisobotda qayd etilishicha, Tramp Eron bilan keng koʻlamli urush alovlanishini istamaydi. Shu bois, u Yaqin Sharqda yirik mojaroning oldini olish maqsadida haftalar, hatto oylar davomida yuzaga kelishi mumkin boʻlgan "kichik koʻlamli tarangliklar"ga toqat qilishga tayyor.
Sulh Davridagi Eng Keskin Toʻqnashuvlar
Vaholanki, joriy hafta AQSH va Eron oʻrtasida aprel oyi boshida sulh kuchga kirganidan buyon eng keskin harbiy toʻqnashuvlar kuzatildi. Eron mintaqadagi AQSH harbiy obektlariga hamda Quvayt xalqaro aeroportiga raketa va dronlardan zarbalar berdi; hujumlar oqibatida bir kishi halok boʻlgani xabar qilingan.
Eslatib oʻtamiz, joriy yilning 28-fevral kuni AQSH va Isroil Eronga zarba bergan, bunga javoban Tehron Isroil hamda AQSHning Fors koʻrfazidagi ittifoqchilariga qarshi hujumlar uyushtirgan edi. Shuningdek, Eron strategik jihatdan muhim hisoblangan Hormuz boʻgʻozini yopishga ham urindi. Aprel oyi boshida tomonlar oʻt ochishni toʻxtatishga kelishgan boʻlsa-da, AQSH Eron portlariga nisbatan dengiz blokadasini joriy etgan edi.
Energetika Inqirozi va Diplomatik Bayonotlar
Hormuz boʻgʻozini nazorat qilish boʻyicha davom etayotgan ushbu nizo global energiya bozorlari va xalqaro yuk tashish tizimiga jiddiy zarba berdi. Tehron strategik suv yoʻli orqali tijoriy kemalar tranzitini cheklab qoʻygan boʻlsa, Vashington bunga javoban Eron portlarini qattiq qamal ostiga oldi.
AQSH Davlat kotibi Marko Rubio esa oʻzaro berilayotgan zarbalarni toʻliq miqyosdagi urushga qaytish emas, balki shunchaki "mudofaa chorasi" deb baholadi.
"Bu harakatlar Eronning provokatsiyalariga javoban amalga oshirilmoqda. Agar ular oʻsha kemalarga qarata oʻt ochishmasa, biz ham otmaymiz, biroq hujumlarni javobsiz qoldirishga haqqimiz yoʻq", — dedi Rubio chorshanba kuni Vakillar palatasidagi eshituvda.
Shunga qaramay, WSJ hisobotida taʼkidlanishicha, takroriy hujumlar Trampga boʻlgan bosimni oshirmoqda va amaldagi sulh bitimining uzoq muddatli barqarorligini shubha ostiga qoʻymoqda.
Shu vaqtga qadar Donald Tramp mintaqadagi urushga chek qoʻyadigan, boʻgʻozni qayta ochadigan, Eron yadro dasturini butunlay tugatib, uning boyitilgan uran zaxiralarini yoʻq qiladigan yakuniy kelishuvni imzolashga "juda yaqin" ekanini bir necha bor taʼkidlab kelgan.
